Granice wyznaczone w 1913 roku pozostawiają mniej więcej połowę wszystkich Albańczyków poza nowym państwem — najpoważniej w Kosowie. Ten jeden fakt kształtuje następne sto lat polityki regionalnej.
Krótka republika w 1928 przechodzi w monarchię króla Zoga. Włochy atakują 7 kwietnia 1939; Zog ucieka. Następuje okupacja i opór, a wojna kończy się komunistycznym ruchem partyzanckim u władzy.
A potem coś naprawdę niezwykłego. Dzięki rodzinom działającym zgodnie z besa — obowiązkiem ochrony gościa kosztem własnego życia — Albania kończy II wojnę światową z większą liczbą Żydów niż przed wojną. To jedyne okupowane państwo w Europie, dla którego to prawda. Wiele z tych rodzin zostało uhonorowanych w Yad Vashem jako Sprawiedliwi wśród Narodów Świata.
Kluczowe fakty
| 1913 | Wyznaczone granice; mniej więcej połowa ludności albańskiej pozostaje na zewnątrz |
| 1928 | Zog ogłasza się królem |
| 7 kwi 1939 | Inwazja włoska; Zog ucieka |
| 1943–45 | Żydowscy uchodźcy ukryci dzięki besa; Albania kończy wojnę z większą liczbą Żydów niż na początku |
Badania: ARBËR, Żywe Muzeum Albanii. Opublikowane fakty są zweryfikowane albo przedstawione jako otwarta debata.